The study aimed at transport network system and the development of the tourism sector and it was guided by the following objectives; To examine the role of transport on the development of the tourism sector in Isingiro District, to analyze the effect of road transport on the development of the tourism sector in Isingiro District and to examine the strategies for the development of the tourism sector in Isingiro District. The study adopted a descriptive correlational and cross-sectional and case study survey research design. The descriptive correlational design was used to establish whether there was a significant relationship between advertising and the consumer behavior. From the findings therefore it was noted that there was a strong mechanism for enhancing the road services in the tourism sites (2.81); roads in the park attain and operate under good policy framework (3.00); employees in the national park are tailed for effective customer satisfaction (2.94); management of the tourism sites had always sought for government intervention into road services (3.13) authorities had developed a scheme for road improvements in the region (3.82) and lastly it was noted that there is an effective workmanship in the management of the road services that already existed in the western region (3.50) which generally implied that the different stake holders had tried their level best to ensure the road network system was improved and worked on to be efficient and effective in order to promote the growth and development of the tourism sector in the western part of Uganda. There was need for integration of the tourism destination, through vertical and horizontal integration of functions in the tourism global network has been quoted, more verification of the industry’s integration levels was required. research.miu.ac.ug/publications 1028 METROPOLITAN JOURNAL OF BUSINESS & ECONOMICS (MJBE) ISSN 1813-4238 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 1028-1046

This study looked at the connection between employee engagement, transformative leadership, and retail pharmacists' achievement in Kampala. The study used a quantitative research methodology and a cross-sectional research design. a representative sample of 338 pharmacy stores from Kampala's 5 districts. Using a standardized questionnaire, data was collected. Data analysis was conducted using SPSS (v. 25). Frequency tables, correlation, regression, and a med-graph were used to display the results. According to the study, transformational management and business success are positively correlated. Employee participation and company efficiency had a good link. According to the study, there is a link among the company's culture and work happiness. The study discovered that the association between transformative leadership and company efficiency is partially mediated by staff involvement. the conclusion that in order to achieve organizational performance, leaders must select the appropriate leadership model. The study does in fact show that one of the exceptional leadership types that stimulate organizational performance is transformational management. Additionally, it concludes that because it fosters a sense of psychological commitment and reciprocal obligation among workers, employee engagement is crucial in assessing organizational effectiveness. According to the report, in order to achieve organizational success, retail pharmacies should embrace innovative management and boost staff involvement. The study makes several recommendations for further research, including: conducting a comparative study to look at the connection between change management, staff involvement, and performance at work across research.miu.ac.ug/publications 1278 METROPOLITAN JOURNAL OF SOCIAL AND EDUCATIONAL RESEARCH ISSN: 1813-4270 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 1278-1292 various industries; and examining the connection between revolutionary leadership, employee participation, and the organizational achievement with a focus on both financial and non-financial measures.

Katika tasnifu hii mtafiti ameonyesha malezi ya watoto na jinsi yanavyoshughulikiwa na wahusika katika michezo ya kuigiza ya Kigezi Universal Actors ambayo ina mkusanyiko wa michezo ya kuigiza ya wahusika mbalimbali ambao ni wa kabila ya kikiga. Michezo hii imechangia pakubwa katika malezi ya watoto katika jamii ya Wanyankore. Utafiti huu uliongozwa na madhumuni ambayo ni: Kubainisha na kuchanganua vipengele mbalimbali vya kimtindo ambavyo vimetumika katika michezo ya kuigiza ya Kigezi Universal Actors, Kuchunguza maudhui yanayojitokeza katika michezo ya kuigiza ya Kigezi Universal Actors, Kutathmini dhima ya michezo ya kuigiza ya Kigezi Universal Actors katika malezi bora ya watoto na jamii halisi. Utafiti huu umeonyesha kwamba watoto wana changamoto nyingi katika jamii ambazo ni lazima hatua ya dharura ichukuliwe ili kuokoa kizazi kijacho. Mtafiti ameshughulikia michezo mitano ya kuigiza ambayo alichaguliwa kwa kutumia sampuli lengwa, pia alikusanya data kwa kutumia mbinu ya utazamaji, mahojiano, hojaji na upitiaji wa nyaraka na data ilichanganuliwa kwa mbinu ya maelezo. Utafiti huu uliongozwa na nadharia ya Uamilifu. Kwa mujibu wa Wallace na Wolf (1980), nadharia ya Uamilifu iliasisiwa na wanasosholojia Auguste Comte (17871857), Harbert Spencer (1830-1903), Vilfredo (1848-1923) na Emile Durkheim (1858-1917). Nadharia ya Uamilifu huzingatia kuwa fasihi simulizi ina utenda kazi katika mfumo wa jamii iliopo. Beja (2000) anafafanua kuwa Uamilifu ni kazi ambapo kitu hufanya katika mfumo wa jamii ambamo kitu hicho kimo. Dhana hii ni sahihi kwani tanzu na vipera vya fasihi simulizi ikiwemo michezo ya kuigiza ya Kigezi Universal Actors, hutegemea moja kwa moja uhusiano na michezo ya kuigiza ya utanzu au kipera hicho na jamii husika. Kwa hivyo, mwanafasihi hujihusisha na usanifu wa kazi fulani ya fasihi kwa mujibu wa utendakazi wake katika jamii. Kwa mujibu wa nadharia hii, fasihi simulizi ina jukumu la kukidhi matakwa ya jamii kulingana na tabia na kaida za wanajamii. Dhana ya michezo ya kuigiza ya fasihi huonesha dhima zinazotekelezwa na utamaduni au tanzu na vipera research.miu.ac.ug/publications 14 METROPOLITAN JOURNAL OF SOCIAL AND EDUCATIONAL RESEARCH ISSN: 1813-4270 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 14-46 vya fasihi simulizi kulingana na muelekeo wa jamii husika. Baada ya kufanya utafiti huu kwa kina, mtafiti aligundua kwamba ni kweli watoto katika jamii tofauti huwa na changamoto sawa kama vile kujiunga na vikundi vya vijana wenye uonzo wa maadili na tabia nyingine mbovu kama kuvuta sigara uwizi na ukahaba. Utafiti huu utakuwa wa muhimu katika uwanja wa fasihi kwa sababu utawatia hamu watafiti wa baadaye kutaka kuvumbua masuala yanayozingatiwa katika malezi ya watoto katika ya kuigiza mingineyo. Utangulizi Kigezi Universal Actors ni kundi ambalo lilianzishwa na Bw.Abrahamu Rukanga katika mwaka wa 1980. Lengo kuu la kundi hili hadi leo ni kuburudisha na kuhamasisha jamii kuhusu mambo mbalimbali haswa mambo ya familia na utunzaji bora wa watoto. Hapo mwanzoni, kundi hili lilikuwa likiitwa "Kinimba" baadaye likabadilishwa na kuitwa Kigezi Universal Actors katika mwaka wa 2000 ambapo lilikuwa kundi mashuhuri la kuburudisha na Kuigiza hasa visa kuhusu utunzaji bora wa watoto. Baadhi ya michezo ya kuigiza waliyoanza nayo ni kama vile; Tindarwesire, Baryanengwe na Omwaana w’abandi. Kundi hili linapatikana katika mkoa wa Magharibi wilayani Kabale nchini Uganda. Mbali na Abrahamu Rukanga, waasisi wengine ni kama vile Elias Rutamirika, Sunday Sam na Elisha Rukanga. Michezo hii ya kuigiza imeenea na kusambaa kote katika mkoa wa Magharibi na mikoa jilani kama vile sehemu za Lyantonde na Masaka katika mkoa wa Uganda-kati. Michezo hii imechagia pakubwa katika kuhamasisha jamii kuhusu uzingativu wa tabia mwafaka katika jamii. Kama lengo lao kuu, Kigezi Universal Actors wamezidi kutunga michezo ya kuigiza kama: Kamuhagama, omuntu w'eishokye, Akamigano ka rukundo, Buri mbuzi aha nkondo yayo n’Orweshigikyire. Michezo hii inajumulisha masuala ambayo hulenga jamii ya kisasa hasahasa maisha ya watoto. Jamii ya kisasa ina vijana ambao wana uozo wa maadili kama vile kututa sigara, kuiba, ukahaba, kutoheshimu wanaowazidi umri, kukataa kufanya kazi za nyumbani nakhadhalika. Kundi hili la Kigezi Universal Actors lina michezo ya kuigiza yenye kushughulikia masuala mapana katika maisha ya mwanadamu. Kuna michezo ya research.miu.ac.ug/publications 15 METROPOLITAN JOURNAL OF SOCIAL AND EDUCATIONAL RESEARCH ISSN: 1813-4270 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 14-46 kuigiza kuhusu mazingira, unafiki, ufisadi, ubinafsi, mapenzi, ndoa, utaifa, msako wa nafsi, ulemavu, mauti, falsafa kuhusu maisha, nasaha, maadili, malezi na kadhalika. Kwa hiyo, huenda michezo ya kuigiza ina uwezo wa kuwaonya, kuwaelimisha, kuwatahadhalisha, kuwaelekeza na kuwakosoa katika ujumbe uliomo kwenye michezo hiyo. Usuli wa Utafiti. Suala la malezi ya watoto limekuwa likisisitizwa katika Nyanja tofautitofauti hasa kisiasa na kijamii. Kisiasa, viongozi wamekuwa wakijali malezi na maisha ya watoto na hii ndiyo sababu kunakuwa na afisa kwa kamati za vijiji anayeshughulika na masuala ya watoto. Kijamii, kila familia ina wajibu wa kuadilisha watoto. Hali ya malezi ya watoto pia imekuwa ikisisitizwa katika michezo ya kuigiza ya Kigezi Universal Actors ambapo wahusika wana na visa vinavyobeba vipengere vya watoto. Jamii mbalimbali zina kwa muda mrefu zimejaribu kutibu watoto wao kimaadili kwa ajiri ya kujenga vizazi vyenye manufa kwa jamii, sio majambazi ambao hupingamiza maendeleo na mwelekeo wa jamii. BAKIZA (2010) wamelifasili neno hilo kwa kusema kuwa mtoto ni “Mtu mwenye umri kuanzia siku moja hadi miaka kumi na nane au mtu aliye chini ya umri wa wazazi

Utafiti huu ulichunguza athari za makosa ya kisarufi katika matokeo ya wanafunzi wa Kiswahili Chuoni Metropolitan Magharibi mwa Uganda Jijini Mbarara Suala la utafiti ni kwamba kumekuwa na matokeo mabaya katika mitihani ya wanafunzi wa Kiswahili kulingana na ripoti na rekodi za ofisi ya msajili wa Chuo Kikuu cha kitaifa cha Metropolitan miaka ya 2018 hadi 20121.Kwa hivyo utafiti huu ulifanywa kwa azma ya kubaini athari za makosa ya kisarufi yanayowapelekea wanafunzi wa Kiswahili kupata matokeo mabaya katika mitihani yao. Madhumuni ya utafiti huu ni kutambulisha na kuainisha makosa ya kisarufi yafanywayo na wanafunzi wa Kiswahili na kudhihirisha athari za makosa ya kisarufi katika matokeo ya mitihani ya Kiswahili Chuoni Metropolitan.Utafiti huu uliongozwa na nadharia ya uchanganuzi Makosa iliyoanzishwa na (Corder1969), Maswali yaliyoongoza utafiti huu ni: Je, ni makosa ya aina gani katika mitihani yafanywayo na wanafunzi wa Kiswahili Chuoni Metropolitan? Je, makosa ya kisarufi yana athari gani kwa matokeo ya wanafunzi wa Kiswahili Chuoni Metropolitan? Katika upeo, utafiti huu ulichanganua makosa ya kisarufi na athari zake katika matokeo ya wanafunzi wa Kiswahili Chuoni Metropolitan .Kundi lengwa katika utafiti huu ni wanafunzi wanaojufunza Kiswahili Chuoni Metropolitan pamoja na wahadhiri wao. Wanafunzi mia moja na watano na wahadhiri wawili ndio waliteuliwa kuchunguzwa katika utafiti huu ambapo athari za makosa ya kisarufi katika matokeo ya wanafunzi yalibainika. Hojaji na uchunguzi shirikini mbinu za utafiti zilizotumika katika ukusanyaji wa data. Data ya utafiti huu ni makosa ya kisarufi ya wanafunzi wa Kiswahili wa Chuo Kikuu cha Metropolitan Data ilichanganuliwa kwa kutumia mbinu ya Kithamano. Matokeo ya utafiti huu yatachangia pakubwa katika uwanja wa upataji lugha, na kadhalika utawafa wanafunzi umetarajiwa kuwafaa wanafunzi wa Kiswahili research.miu.ac.ug/publications 50 METROPOLITAN JOURNAL OF SOCIAL AND EDUCATIONAL RESEARCH ISSN: 1813-4270 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 50-82 na walimu wao wa lugha, wakuza mitaala ya Kiswahili na watafiti mbalimbali wa lugha. Usuli wa Mada Mdee (1986) anaeleza sarufi kama mfumo wa kanuni za lugha zinazoonyesha uwezo wa lugha hiyo. Kulingana na (Mgullu 1999), Sarufi ni dhana inayojumuisha vipengele vya fonetiki, fonolojia, mofolojia, sintaksia na Semantiki. Pia Tuki (1990), inaeleza sarufi kama dhana inayoeleweka kuwa na jumla ya kanuni zinazoongoza kuongea na kuandika lugha sahihi. Kwa hivyo, kulingana na utafiti huu mtafiti anatumia sarufi kama usahihi wa sentensi na maneno ya Kiswahili. Sentensi sahihi ya kisarufi lazima izingatiwe na upatanishi wa ngeli, vivumishi, virejeshi, vibaini, vitenzi, udogo, na ukubwa nakadharika kulingana na mazingira inayotumika. Makosa ya kisarufi ni matokeo ambayo msemaji wa lugha hutamkwa au kuyandika maneno bila kufuata sheria zinazotawala lugha, ni pale lugha inapotumika tofauti na malengo hupoteza lengo na madhumuni ya mzungumzaji kwa msikilizaji wake. Kila lugha hutawala matumizi ya lugha ili watu waweze kuelewana. Kanuni hizo huweza kupeleka makosa kujitokeza na kwa hivyo kupotosha ufasaha wa lugha. Makosa ya kisarufi ni pamoja na yale ya kimsamiati na kimatamshi.Athari za makosa ya kisarufi hutokea pale ambapo msemaji wa lugha hutamka au kuandika maneno bila kufuata sheria zinazotawala lugha. Kulingana na ripoti na rekodi za ofisi ya msajili wa Chuo Kikuu cha Metropolitan Magharibi mwa Uganda zinaonyesha kuwa wanafunzi wa Kiswahili wa mwaka 2018 hadi 2020 walipata matokeo mabaya katika mitihani yao. Matokeo ya utafiti huu, yalibaini kwamba wanafunzi wanapoandika insha zao ndiyo yanayowapelekea kuanguka mitihani yao Makosa mengi ni uteuzi wa msamiati na kwa hivyo kusababisha makosa ya kimuundo wa neno na wa sentensi. Kwa mfano mtu akisema ‘ninapanda mti’ usemi huu unaweza kukanganya mtu asijue ni kupanda kupi anakokusudia. Je! ni kuotesha au ni kukwea mti ikiwa muktadha hautazingatiwa. Na wakati mwingine maana inaweza ikapotea kabisa. Na hii ndiyo kusema uandishi unahitaji ufasaha wa uteuzi wa sarufi. research.miu.ac.ug/publications 51 METROPOLITAN JOURNAL OF SOCIAL AND EDUCATIONAL RESEARCH ISSN: 1813-4270 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 50-82 Mbaabu (2005) anaelezea kuhusu makosa yanayofanywa mara kwa mara na wazungumzaji wa lugha ya Kiswahili katika jamii. Miongoni mwa makosa yaliyobainika ni yale yanayotokana na athari za lugha ya kwanza kwa wanafunzi wanaojifunza lugha ya Kiswahili kwa mfano mnyankore akiwa anatumia kinyankore kama lugha yake ya kwanza mara nyingi anachanganya maneno ya Kiswahili na ya kinyankore, kama neno ’soma’ analitumia kuwa “shoma” yaani hilo ni kosa la kisarufi katika Kiswahili sanifu. Wataalamu wengi katika uchunguzi wao wanaeleza kuwa licha ya athari za kimatamshi, watumiaji wengi huwa rahisi sana kutambua kabila la msemaji kwa sababu ya athari za matamshi kutoka katika lugha mama (lugha yake ya kwanza). Alibaini pia kwamba makosa ya kawaida ambayo hufanywa na watu wazima wanapotumia lugha ya Kiswahili miongoni mwa jamii za Kenya huzua athari za lugha zao za mama kwenye Kiswahili na kwa hivyo hukikosesha ladha na hata pengine kugeuza muundo wake. Kwa mnasaba huo utafiti wake uligusana na huu ambao ulishughulikia athari za makosa ya kisarufi katika matokeo ya wanafunzi wa Kiswahili Chuoni Metropolitan. Utafiti huu ulichunguza athari za makosa ya kisarufi katika matokeo ya wanafunzi wa Kiswahili Chuoni Metropolitan Magharibi mwa Uganda Jijini Mbarara. Makosa hayo ya kisarufi na athari zake katika matokeo ya wanafunzi wa Kiswahili hazijawekwa wazi. Mtafiti amebaini kwamba athari za makosa ya kisarufi yanaweza kudhihirishwa katika uwandishi wa insha na imla. Kwa hivyo, mtafiti amebaini kwamba wahadhiri

Utafiti huu ulishughulikia usawiri wa jinsia ya kiumme katika riwaya ya Msururu wa usaliti. Mtafiti alichanganua taswira ya mwanamme katika riwaya ya Msururu wa usaliti. Kuchanganua taswira za mwanamume katika Riwaya ya Msururu wa usaliti na Mwenda Mbatiah na ile ya jamii ya kiafrika, Kutathmini uhusiano wa mwanamume na mwanamke kimamlaka katika Riwaya ya Msururu wa usaliti., Kubainisha namna tamaduni na itikadi za kijadi zinavyochangia hulka ya mwanamme katika jamii ya Msururu wa Usaliti. Nadharia ya ubabedume iliyotokea miaka ya 1980 kupitia maaandishi ya John Gray itatumiwa. Mihimili ya itikadi za jamii, uwezo na uongozi pamoja na utamaduni ndizo zilizotumiwa katika utafiti huu.Utafiti huu ulishughulikia kazi ya Msururu was usaliti, riwaya yake Mwenda Mbatiah. Riwaya hii imechaguliwa kwa sababu ina wahusika wengi wa kiume na kike wa umri, tabaka, viwango vya elimu tofauti na kadhalika ambao wanajitambuliza na kutambulishwa na jamii tofauti tofauti. Muundo wa kimaelezo ulitumwa katika utafiti huu. Riwaya ya Msururu wa Usaliti ilisomwa ili kupatata deta. Deta iliyofanyiwa utafiti ni ile deta tu inayoshughulikia taswira ya mwanamme.Sehemu zingine riwayani hazitashughulikiwa. Deta iliyokusanywa ilinakiliwa kisha baadaye kuchanganuliwa kwa kutumia uchaganuzi wa kiuthamano ambapo programu ya SPSS ilitumiwa. Uchanganuzi uliongozwa na madhumuni ya utafiti.Utafiti huu utachangia katika kuweka msingi wa kuchanganua riwaya ya kisawhili kitaaluma kwa kujikita kwenye kipengele cha jinsia na mamlaka hasa mamlaka ya mwanamme dhidi ya mwanamke. Kazi hii itakuwa mwongozo kwa waandishi wa baadaye wa riwaya ya Kiswahili kuandika kazi nzuri kuhusu jinsia ya research.miu.ac.ug/publications 11 METROPOLITAN JOURNAL OF SOCIAL AND EDUCATIONAL RESEARCH ISSN: 1813-4270 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 11-44 kiume kwa kurejelea jamii Fulani. Vilevile utafiti huu utasaidia wasomi kuelewa taswira mbalimbali za mwanamme na jinsi picha hizi zinavyomwathiri mwanamke. Usuli wa Mada Riwaya ni mojawapo wa tanzu za fasihi andishi ambayo ni utungo mrefu wenye wahusika wengi na unaotungwa kwa njia ya masimulizi. Fasihi andishi ni aina ya fasihi inayosambazwa na kuhifadhiwa kwa njia ya maandishi kwa mfano, riwaya, tamthilia, mashairi, hadithi fupi na kadhalika. Fasihi ni sanaa inayotumia lugha kwa njia ya ubunifu kuelezea masuala mbalimbali yanayomuhusu binadamu na mazingira anamoishi. Na fasihi hugawika katika aina kuu mbili ambazo ni fasihi andishi na fasihi simulizi. Suala la uana limepewa kipaumbele miongoni mwa masuala yanayotafitiwa katika taaluma mbalimbali zinazohusu maisha ya binadamu. Majukumu ya jinsia ya kike na jinsia ya kiume ni suala ambalo linaendelea kuzua mgogoro miongoni mwa watu wa jamii mbalimbali. Tafiti nyingi zilizopo zimeshughulikia masuala ya kike. Kuna haja ya utafiti kufanywa kuhusu suala la jinsia ya kiume katika fasihi Mwanamme kote duniani amepewa hadhi ya juu kuliko mwanamke. Chanzo cha tofauti hii kulingana na Engles (1975) ni migawanyiko ya utabaka. Anaeleza kwamba wanajamii walikuwa wakiishi maisha ya ujamaa. Mabadiliko yalipotokea kukazuka mfumo wa ubabedume ulioanza kutawala mahusiano yote ya jamii. Mfamo huu ulikolea wakati kazi za waume kama ufugaji zilianza kuleta faida kuliko kazi za wanawake za nyumbani. Kulingana na Engels (Ibid), huu ndio ulikuwa mwanzo wa mwanamke kumtegemea mwananmme katika uhusiano wote wa jamii hasa wa kiuchumi. Hivyo mwanamke kuwa na hadhi ya chini huku mwanamme akiwa na hadhi research.miu.ac.ug/publications 12 METROPOLITAN JOURNAL OF SOCIAL AND EDUCATIONAL RESEARCH ISSN: 1813-4270 Vol. 2 Issue 4, July - 2023, Pages: 11-44 ya juu, mshawasha huu ndio unamfanya mtafiti kuchunguza kama hali hii inajitokeza katika riwaya ya Msururu wa Usaliti. Kuhusu ulimwengu unaotawaliwa na wanaume Dehlerup (1987) anasema, ubabedume ni hali ambapo nafasi zote za utawala au uongozi na uamuzi ziko mikononi mwa wanaume yaani ni hali inayomwangalia mwanamke kama mtawaliwa na mwanamme kama mtawala.Katika utafiti huu mtafiti aliangalia hali inavyojitokeza katika riwaya ya Msururu wa usaliti. Nafasi kama vile za kisiasa kuchumi, viwandani, kidini na kijamii ambamo idadi kubwa ya nafasi za juu katika uongozi zinachukuliwa na wanaume. Bila shaka hali kama hizi zinamwacha mwanamke katika mashaka. Hiyo basi, utafiti huu ulijaribu kuangalia kama hali hii inadhihirika katika riwaya ya Msururu wa Usaliti. Moi (1985), anasema kwamba mwanamme ana sehemu ya maumbile yake ambayo ni dhahiri – uume na mwanamke hana. Freud anapomwangalia mwanamke haoini thamani yoyote kwake.Tofauti ya kimaumbile ya mwanamke na mwanamme imeangaliwa kama chemichemi ya ukinzano wa kimawazo na hatimaye kusababisha tofauti katika majukumu ya kijamii. Hali hii inampa mamlaka mwanamme dhidi ya mwanamke na kwa njia moja au nyingine kumdunisha mwanamke. Mfafiti alijaribu kutathmini ikiwa hali hii inajitokeza katika jamii ya mwandishi wa Msururu wa Usaliti. Maclennes (1998) anabainisha jinsi ambavyo masharti ya kihistoria na ya kitamaduni yanavyo halalisha mielekeo na mitazamo tofauti baina ya jinsia ya kike na kiume. Anaelezea kuwa udume hauwezi kubainishwa kama sifa ya mwanamme bali hutokana na itikadi na utamaduni wa jamii husika. Masharti mahsusi ya kihistoria yanayodhibiti imani za mme na mke katika jamii na majukumu yao tofauti huendelezwa kupitia kwa imani za kijamii, matarajio na mielekeo yao.Utafiti huu unanuia kupata ukweli wa usemi huu. Riwaya ya Msururu wa usaliti ya Mwenda Mbatiah ilishughulikiwa. research.miu.ac.ug/publications 13

This qualitative study aimed at examining the impact of waste generation on waste management in Kampala through examining the effect of house hold generated waste on public disposable units, the effect of industrial solid waste on both Kiteezi landfill and sewerage channels and determine the strategies used by waste management authorities in Kampala in a bid to manage waste in Kampala. The waste administration theory, a cohesive body of knowledge concerning the production of waste and handling, served as the study's overarching theoretical framework. By using a descriptive research design on a sample of 184 participants interested in the creation and disposal of waste in Rubaga division Kampala district, the theory of waste and new consumption communities, which contends opposition and being empowered, as well as reconnecting to manufacturing, is able to argue that people there are able to put into effect alternates to the unproductive behaviors associated with traditional consumption patterns and achieve partial autonomy from the hegemonic forces of the market. The study also revealed that 121 (66%) agreed that waste disposal dirties disposable places and harms disposable units, whereas 11 (6%) were unsure and 52 (28%) disapproved with this statement. Last but not least, 98 of the participants (53%) agreed with the statement that household wastes contaminate neighboring water channels, whereas fifty-one participants (28%) were unsure and thirty-five participants (19%) disapproved.